หนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจ

ผมมีประสบการณ์เรื่องการต่อสู้กับการเรียกเก็บค่าลงนามในหนังสืออนุญาตให้ดำเนินธุรกิจบางเรื่อง ซึ่งการต่อสู้ดำเนินไปถึงระดับผู้บริหารสูงสุดของประเทศ แม้จะต่อต้านได้ผลสำเร็จแต่ก็คงยังไม่ชนะเด็ดขาด ผลที่ได้คือเสี่ยงต่อการสร้างศัตรูกับนักการเมืองบางคน และมีสิทธิ์ตกงาน พร้อมกับประณามฟรีๆ แต่ผมก็จะยืนหยัดต่อไป เรื่องการต่อต้านคอร์รัปชันจึงเป็นเรื่องยากเนื่องจากมันได้ฝังลึกเข้าไปในเนื้อสังคมไทยจนกลายเป็นส่วนหนึ่งของวิธีการดำเนินชีวิตประจำวันไปแล้ว การต่อต้านให้ได้ผลนั้นจะต้องรวมตัวกันเป็นกลุ่ม การดำเนินการตามลำพังจะขาดพลังและเสี่ยงเกินไปที่จะถูกกลั่นแกล้งมากมายเช่นกรณีตรวจบัญชีบริษัท
 คอร์รัปชันคือการสร้างความเหลื่อมล้ำในสังคม คนสุจริตจะเสียเปรียบคนที่ให้สินบน การสร้างนวัตกรรมการโกงจึงเกิดขึ้นแทนที่การสร้างนวัตกรรมการผลิต หากปล่อยเรื่องนี้ให้ผ่านไปโดยไม่มีการแก้ไขแล้วความเหลื่อมล้ำจะกว้างขึ้นเรื่อยๆ  เมื่อได้ฟังข้อมูลจากผลสำรวจว่ามีทั้งผู้ใหญ่และเด็กไทยเห็นด้วยเกิน 50% ว่า คอร์รัปชันเป็นสิ่งที่ยอมรับได้หากตนได้รับประโยชน์ด้วยก็ทำให้มองเห็นอนาคตประเทศได้เลยว่าจะมืดหรือสว่างแค่ไหน?  หากประเทศไทยเป็นคนแล้วผมก็คงสรุปได้ว่านาทีสุดท้ายคงจะใกล้เข้ามาแล้ว เพราะว่าในระยะยาวการแข่งขันทางการค้าคงต้องใช้เงินอย่างเดียว องค์กรรัฐที่จัดตั้งขึ้นเพื่อช่วยเหลือบริษัทขนาดกลางและย่อมก็คงจะต้องถูกยกเลิกเพราะการต่อสู้ทางการค้าไม่ต้องการคนเก่งอีกต่อไป  เรื่องนี้จะเป็นงูกินหาง จนหาทางออกไม่พบ แต่ที่แน่ๆคือสังคมจะล่มสลายเพราะคนไม่คิดอะไรใหม่ๆ 
 ที่ผมหยิบยกเรื่องนี้ขึ้นมาเพราะเห็นข้อมูลในข้อตกลง ASEAN Community ที่ประกอบด้วยสามเสาหลักนั้นได้ระบุเรื่องนี้อยู่ในสองเสาคือเสาสังคมและวัฒนธรรมซึ่งมีเป้าหมายให้มีการออกระเบียบให้ประเทศทั้งหลายไปแก้ไขปัญหาคอร์รัปชัน แต่ผมไม่เห็นเรื่องนี้ในเสาเศรษฐกิจนอกจากคำว่าความโปร่งใส (Transparency) เท่านั้น ผมจึงเสนอให้องค์กรรัฐที่มีหน้าที่เกี่ยวข้องกับการเจรจาไปประสานกับสมาชิกอีก 9 ประเทศให้
บรรจุวาระของเรื่องนี้ให้ชัดเจนเพื่อหาทางแก้ไขปัญหานี้คู่ขนานไปกับการรวมตัวทางเศรษฐกิจโดยด่วนต่อไป 
 ในการเจรจาข้อตกลงการค้ากับสหภาพยุโรปและสหรัฐฯนั้นมีหลายท่านเป็นห่วงเรื่องการถูกเอาเปรียบจากบริษัทข้ามชาติเรื่องการเข้าถึงยารักษาโรคแต่ไม่ยอมพูดถึงปัญหาคอร์รัปชันในระบบว่าจะจัดการอย่างไร?  นักลงทุนต่างชาติมีความเป็นห่วงหลายเรื่อง     เช่น    1) กฎหมายคุ้มครองการลงทุน 2) ปัญหาแรงงาน 3) โครงสร้างและสิ่งอำนวยความสะดวก  แต่ที่ห่วงมากที่สุดคือ ปัญหาคอร์รัปชัน  ในทำนองเดียวกันนักลงทุนไทยก็ให้ความสำคัญกับสิ่งเหล่านี้ ปัญหาคอร์รัปชันเป็นต้นทุนการทำการค้า (Transaction Cost) ปัญหาเดียวที่ไม่สามารถคำนวณตัวเลขได้ ซึ่งขัดกับหลักใหญ่ของการดำเนินธุรกิจอย่างยิ่ง แต่สิ่งที่สำคัญกว่านั้นก็คือความน่าเชื่อถือ (Creditability) ซึ่งเป็นคุณสมบัติที่มีค่าที่สุดในตัวคนและประเทศ ไม่มีความน่าเชื่อถือก็คือไม่มีอนาคต ปัญหาคอร์รัปชันจึงเป็นเงื่อนไขหนึ่งที่จะกำหนดความสำเร็จของ AEC 

จากหนังสือพิมพ์ฐานเศรษฐกิจฉบับที่ 2,777  23-26  กันยายน พ.ศ. 2555